Cơm mẹ nấu, hương vị không gì thay thế

Không biết từ khi nào, bữa cơm mẹ nấu đã trở thành thước đo giản dị nhất của hai chữ “nhà”. Dẫu đi qua bao miền đất, nếm đủ món ngon, ngồi trong những bữa tiệc sang trọng, lòng người vẫn chợt chùng xuống khi nhớ về mùi cơm nhà thân thuộc. Đó là miếng cá kho tộ mặn mà, bát canh chua thơm dịu, đĩa rau luộc xanh non chấm nước mắm tỏi ớt mẹ pha. Chỉ cần nghe tiếng dầu sôi lách tách trong chảo, mùi hành phi lan tỏa khắp gian bếp, lòng đã thấy bình yên đến lạ.

Ngày còn bé, bữa cơm của mẹ là điều hiển nhiên như hơi thở. Mẹ đi chợ từ sớm, lui cui bên bếp đến tận tối, chưa một lần than vãn. Ta chỉ ngồi chờ câu gọi quen thuộc “ăn cơm đi con” rồi vô tư cầm đũa. Lớn lên, cuộc sống cuốn ta vào guồng quay của học hành, công việc, những mối bận tâm chẳng tên. Bữa cơm dần vội vã hơn, có khi chỉ là ổ bánh mì ăn lưng chừng giờ nghỉ, ly cà phê uống vội giữa hai cuộc họp, hay gói mì khuya bên ánh đèn laptop. Mẹ gọi điện hỏi han: “Dạo này con ăn uống thế nào?”, ta mỉm cười trấn an: “Con ổn mà mẹ”. Nhưng phía sau chữ “ổn” ấy, đôi khi là những bữa ăn thiếu vị, thiếu cả sự ấm áp yêu thương.

Một lần về quê bất chợt, tôi mở cửa bước vào bếp và thấy mẹ đang lúi húi nấu ăn. Mùi canh rau ngót bay nhẹ trong không gian, nồi cá kho tiêu sôi lục bục, thơm nức cả gian nhà nhỏ. Mẹ ngẩng lên, cười hiền: “Biết con về nên mẹ nấu thêm mấy món con thích”. Chỉ một câu nói giản đơn thôi mà khiến tim tôi nghẹn lại. Hóa ra, suốt bao năm, mẹ vẫn nhớ từng món tôi thích, nhớ cả thói quen chan nhiều canh, ăn ít cơm. Còn tôi, đứa con từng coi những điều ấy là lẽ đương nhiên, lại vô tình quên mất những lần mẹ ngồi chờ bên mâm cơm nguội lạnh.

Ăn bữa cơm mẹ nấu, tôi chợt hiểu vị ngon không nằm ở nguyên liệu hay cách chế biến cầu kỳ, mà ở tình yêu lặng lẽ thấm trong từng động tác. Từ củ hành được bóc cẩn thận, con cá được rửa sạch, đến bát canh được nêm nếm vừa vặn — tất cả đều là sự chăm chút và hi sinh. Mẹ chẳng bao giờ nói “mẹ thương con” thành lời, nhưng trong mâm cơm ấy, tình thương đã đầy đến tràn.

Tôi nhớ những lần tranh luận vụn vặt, khi mẹ khuyên đừng ăn ngoài nhiều, đồ nhà nấu vừa lành vừa tốt cho sức khỏe. Tôi từng cười, bảo mẹ lạc hậu, rằng thời nay ai còn thời gian nấu nướng. Chỉ đến khi sống xa nhà, quen với những bữa ăn công nghiệp lạnh lẽo, tôi mới hiểu: mẹ không chỉ lo cho sức khỏe của con, mà lo cho cả tâm hồn con giữa phố thị xô bồ.

Giờ đây, mỗi khi mệt mỏi, chỉ cần nghĩ đến câu “về nhà ăn cơm mẹ nấu”, lòng tôi đã dịu lại. Không cần nói nhiều, chỉ cần ngồi đối diện mẹ, nghe tiếng bát đũa chạm nhau, nghe mẹ kể chuyện hàng xóm, chuyện mưa nắng thường ngày — thế là đủ để thấy cuộc đời đáng sống.

Thời gian trôi nhanh, tóc mẹ bạc thêm, đôi tay gầy hơn, nhưng bữa cơm vẫn luôn ấm. Mỗi lần về, tôi cố ăn thêm một chén, như thể gom góp hương vị ấy cho những ngày xa nhà. Tôi hiểu, sẽ có lúc chẳng còn ai ngồi chờ, chẳng còn tiếng dặn dò “ăn đi con, nguội rồi”. Vì thế, khi còn có thể, tôi vẫn chọn trở về, để được ăn bữa cơm mẹ nấu, để nghe tiếng muôi khua trong nồi, để chạm vào thứ hạnh phúc giản đơn mà quý giá nhất đời người.

Về ăn cơm mẹ nấu là trở về với mùi khói bếp vương trên mái tóc, với tiếng mẹ cười trong gian bếp nhỏ, với cảm giác bình yên ta từng đánh rơi giữa cuộc sống bộn bề. Bởi khi còn được ngồi trước mâm cơm mẹ nấu, ta vẫn còn một nơi để trở về, vẫn còn một người lặng lẽ chờ ta giữa muôn vàn bận rộn của đời sống.

Hương Giang